CODEPENDENCY

هم وابستگی

 ð   روزگاری زنی به غاری در کوهستان رفت تا در محضر یکی از معلمان مذهبی هندو شاگردی کند. به او گفت می خواهد هر آنچه را دانستنی است بداند. هندو او را با کوهی از کتاب تنها گذاشت تا آنها را بخواند. هر روز صبح هندو به غار برمی گشت تا روند پیشرفت زن را ببیند. عصای چوبی سنگینی در دست داشت و هر روز از زن می پرسید آیا همه دانستنی ها را آموختی؟  زن در جواب می گفت؛ نه! نیاموخته ام. سپس هندو با عصای خود بر سر زن می کوفت. این ماجرا ماه ها طول کشید. روزی هندو وارد غار شد، همان را پرسید و همان جواب را شنید. عصایش را بالا برد تا بر سر زن بکوبد اما زن عصا را از دست هندو گرفت. زن که از تنبیه هر روزه خلاصی یافته بود، در حالی که از مجازات هندو می ترسید به او نگاه کرد. برخلاف انتظارش هندو لبخند زد و گفت؛ تبریک می گویم. تو موفق شدی. حالا آنچه را لازم است می دانی. زن پرسید؛ چگونه؟! هندو پاسخ داد؛ حالا فهمیدی که نمی توانی همه دانستنی ها را بدانی و نیز آموختی که دیگر چگونه درد نکشی!

سه سطح تفکر

تفکر انسان در سه سطح پدیدار می شود: ١- برداشتها١       ٢- ارزیابیها٢       ٣- باورهای هسته ای٣

هر فردی مجموعه ای از باورهای هسته ای دارد که معمولا به شکل نیمه خودآگاه نحوه پاسخدهی وی را به مسایل زندگی تعیین می کند. زمانی که اتفاقی رخ می دهد و بدنبال خود قطاری از افکار را راه می اندازد، آنچه که شخص بطور خودآگاه به آن می اندیشد، ناشی از باورهای هسته ای است که به شکل نیمه خودآگاه راجع به آن واقعه بخصوص بکار افتاده اند.

بگذارید باور هسته ای یک شخص را بازگو کنیم؛  برای اینکه من شاد باشم، زندگی من باید بی خطر و پیش بینی پذیر باشد. یک باور این چنینی فرد را در مقابل احتمال بروز خطر دچار حساسیت افراطی می کند و فرد در مورد اموری که احتمالا درست پیش نمی روند، مبالغه می کند(یا مبالغه آمیز رفتار می کند). تصور کنید چنین فردی یک شب سروصدایی می شنود، حساسیت افراطی این فرد به خطر، باعث می شود وی از این سروصدا نتیجه بگیرد که دزدی وارد خانه اش شده. سپس او این احتمال را به عنوان یک مساله فاجعه آمیز یا غیر قابل تحمل تلقی کرده و در آخر احساس شدیدی از وحشت به وی دست می دهد.

در اینجا نمونه ای وجود دارد که نحوه کار کردن همه این سطوح تفکر را در قالب ABC بخوبی نشان

می دهد.

 -Aهمسایه شما تماس می گیرد و از شما می خواهد تا باقی روز را از فرزندش مراقبت کنید. در حالیکه شما از قبل برنامه ریخته اید که کارهای مربوط به باغچه تان را انجام دهید. شما نتیجه می گیرید که اگر به او نه بگویم، در مورد من فکرهای بدی خواهد کرد.

B- شما استنتاجتان را اینگونه ارزیابی می کنید; من نمی توانم نارضایتی او را تحمل کنم و بگذارم تصور کند که من آدم خودخواهی هستم.

ارزیابی شما از این قاعده زیربنایی برمیاید که; من به عشق و تایید شدن از طرف این آدمها احتیاج دارم و باید از هر چیزی که باعث عدم تاییدم می شود پرهیز کنم.

C- شما جواب می دهید; چشم!

خلاصه اینکه افراد، خودشان و دنیای اطرافشان را در سه سطح مورد بررسی قرار می دهند. ١- استنتاج یا برداشتها، ٢- ارزیابی یا برآوردها، ٣- قواعد زیربنایی یا باورهای هسته ای. هدف اصلی درمانگر نیز سروکار داشتن با قواعد زیر بنایی و کلی است که شکل نسبتا دایمی دارند و علت پایدار واکنشهای ناخواسته مراجع هستند.

REBT برای سروکار داشتن با تفکر ارزیابی کننده ٤ جایگاه خیلی بیشتری را نسبت به سایر دیدگاههای رفتاری-شناختی که تمرکزشان بر تفکر استنباطی٥ است، برای این مقوله درنظر می گیرد.بعلاوه REBT  بر محوریت کمال طلبی نیز نسبت به سایر انواع تفکر، بیشتر تاکید می کند.

 

دو نوع پریشانی

تکنیک REBT حاکی از این است که انسان به دو طریق اصلی خود را مغلوب یا پریشان می کند. ١- هنگامیکه شخص افکار غیر منطقی در مورد خود دارد(خود پریشی٦).٢- هنگامیکه شخص افکار غیر منطقی در مورد چگونگی آرامش جسمی و هیجانی خود دارد(رنج پریشی٧).

زمانیکه افراد هم در مورد خودشان و هم در مورد شرایطشان بطور غیر منطقی فکر می کنند، این دو نوع آشفتگی بطور دایم با هم بروز می کنند، هر چند معمولا یکی از شدت بیشتری برخوردار است.

 

برداشتها

در زندگی روزمره، حوادث و شرایط  دو سطح از تفکر را راه اندازی می کنند؛ برداشت کردن و ارزیابی کردن. ما در ابتدا راجع به آنچه در جریان است، یعنی راجع به آنچه که فکر می کنیم اتفاق افتاده، آنچه در حال

 

 

 

 

1- inferences                                              5- inferential

2- evaluations                                            6- ego disturbance

3- core beliefs                                            7- discomfort disturbance

4- evaluative type

 

در اینجا نمونه ای از یک واقعه هیجانی ارایه می شود که بوسیله شخصی تجربه شده که سوابق وی حاکی از استعداد زیستی (بیولوژیک) وی به خُلق پایین بوده و در مورد نگرش دیگران نسبت به خود دچار سوء تعبیر است.                                                                                                                                                  

A- با چی شروع شد؟

واقعه: یکی ازدوستانم در خیابان بدون توجه به من از کنارم رد شد.

برداشتهای مربوط به واقعه: او مرا نادیده می گیرد، او مرا دوست ندارد.

B- باورهای مربوط  به A :

١- روزی خواهد رسید که هیچکدام از دوستانم را در کنارم نخواهم داشت و این وحشتناک خواهد بود.

٢- برای اینکه من احساس ارزشمندی و شادی داشته باشم، مردم باید مرا دوست داشته باشند.

٣- من بعنوان یک دوست غیر قابل قبول هستم پس من آدم بی ارزشی هستم.

C- واکنش:

احساسها: تنهایی، افسرده

رفتارها: بطور کلی اجتناب از مردم

یادآوری می شود که A موجب پدید آمدن C نمی شود، بلکه A موجب راه اندازیB  می شود و B نیز موجب C.همچنین مراحل ABC  بطور واحد اتفاق نمی افتد بلکه این فرایند بطور زنجیره ای بروز می کند. بدین شکل که اغلب، C موجب پدید آمدن A(واقعه بعدی) می شود. برای مثال شخص یاد شده ممکن است خلق پایین ناشی از افکار خود را مشاهده کند و بخود بگوید: آه! نه! من دارم دوباره افسرده می شوم و نمی توانم این را تحمل کنم! سپس احساس اضطراب می کند.

 انسان می تواند هیجانها و رفتارهای خود را مکررا مورد مشاهده قرار دهد و سپس واکنش جدیدی به آنها نشان دهد.نکته دیگر اینکه، اغلب باورها خارج از حیطه خودآگاهی هستند. آنها ماهیت عادتی و خودکار داشته و اغلب، قواعد زیربنایی که راجع به چگونگی دنیا و زندگی هستند را شامل می شوند. اگرچه همه افراد

می توانند با تمرین یاد بگیرند که چگونه می شود بسیاری از این باورهای نیمه خودآگاه را کشف کرد.

تفکر غیر منطقی١ چیست؟

همانطور که دیدیم شیوه تفکر افراد،چگونگی احساس آنها را تعیین می کند. اما کدام نوع از تفکر برای زندگی انسان مشکل ساز است؟

تعریف

جهت توصیف یک باور بعنوان یک تفکر غیر منطقی می توان گفت:

١- از رسیدن شخص به اهدافش جلوگیری می کند، هیجانات شدید و مقاومی ایجاد می کند که منجر به ناخوشی مفرط و احساس درماندگی و ناتوانی می شود و باعث می شود رفتارهای فرد منتهی به صدمه زدن به خود یا به دیگران شود و بطور کلی زندگی شخص را دچار آسیب می کند.

٢- واقعیت را تحریف می کند(سوءتعبیری از یک پیشامد یا واقعه که با شواهد واقعی و ملموس همخوانی ندارد).

٣- شامل روشهای غیر منطقی جهت ارزیابی خود، دیگران و دنیا می شود. ازجمله کمال طلبی٢، فاجعه سازی٣، انعطاف نا پذیری(تحمل بسیار پایین)٤،  دسته بندی مردم٥.

امروزه در  REBTغالبا به باورها عنوان خود-مغتوب کننده ٦ اطلاق می شود تا غیرمنطقی. و این به منظور تاکید بر تاثیرات وارده از این باورها بر زندگی شخص است که این اثرات خود،کلید تشخیص غیر منطقی بودن باور فرد می باشند.

1- irrational Thinking                                 4- discomfort  Intolerance

2- demandingness                                      5- people-rating

3- awfulising                                              6- self-defeating

معرفی مختصری از

رفتار درمانی عقلانی-عاطفی

واین فروگات١

ترجمه: امیر قنبری

 رفتار درمانی عقلانی-عاطفی(٢REBT) بر این مفهوم که هیجانها و رفتارها نتیجه فرایندهای شناختی هستند،

بنا شده است و برای انسان این امکان وجود دارد که با اصلاح بسیاری از فرایندها به روشهای بهتری برای احساس و رفتار کردن دست پیدا کند.

REBT یکی ازانواع درمانهای شناختی-رفتاری است که اگرچه بطور جداگانه توسعه یافت ولی شباهت های زیادی به شناخت درمانی(٣CT) دارد که در دهه 1960 بوسیله آرون بک٤رشد پیدا کرد.

در اواسط دهه 1950دکتر آلبرت الیس٥ که روانشناس بالینی ونیز روانکاوی را آموخته بود،از پیشرفت کند مراجعینش دلسرد شد. اما او مشاهده کرد که وقتی آنها طرز فکر خود را درباره مشکلاتشان، خودشان و دنیا تغییر می دهند،تمایل بیشتری به بهبودی دارند. استدلال الیس اینگونه بود که اگر تمرکز درمان بر روی باورهای مراجع باشد، جریان پیشرفت درمان سریع تر خواهد بود. بنابراین روشی که امروزه بنام رفتار درمانی عقلانی-عاطفی( REBT) می شناسیم را پدید آورد.

نظریه سبب شناسی

در REBT توصیفی زیستی-روانی-اجتماعی ٦ از چگونگی بروز احساس و رفتار انسان مطرح می شود.

توصیفی که ترکیب عوامل زیستی،روانی و اجتماعی را در بر می گیرد. زیربنایی ترین فرض REBTاین است که تقریبا همه هیجانها و رفتارهای انسان ناشی از این هستند که مردم(درباره خودشان،دیگران و بطور کلی دنیا) چگونه می اندیشند؟چه فرضیاتی؟ و یا چه باورهایی دارند؟ اینکه افراد درباره مواجهه با موقعیتهای پیش رو(نه خود موقعیتها) چه باورهایی دارند، تعیین کننده شیوه رفتار و احساس آنهاست.

به هرحال REBT(به همراه اغلب نظریه های درمانی شناختی-رفتاری) بر اینکه ویژگیهای زیستی شخص نیز احساسات و رفتارهایش را تحت تاثیر قرار می دهند، دلالت می کند(نکته مهمی که یادآور درمانگر می شود تا محدودیتهایی که تغییر شخص را بعید می سازند، در نظر گیرد).همچنین عوامل دیگر حوادث و مقتضیاتی هستند که شخص در طول زندگی با آنها روبرو می شود.

بهترین راه برای به تصویر درآوردن این رویکرد سه گانه سبب شناسی، استفاده از الگوی ٧ ABC الیس است. در این چهارچوب،A نشان دهنده واقعه یا تجربه جاری و برداشت ها و تفاسیر شخص در مورد همان واقعه  است و B باورهای فرد را در مورد پیشامد نشان می دهد. C نیز نشان دهنده پیامد، یعنی هیجانات و رفتارهایی است که بدنبال باورها بروز می کنند.

1- Wyne Froggott                                            5- Albert Ellis

2- Rational Emotive Behaviuor Therapy        6- biopsychosocial

3- cognitive Therapy                                      7- Activating events

4- Aaron Beck                                                      Beliefs     Consequences

از مهمترین خدمات این وبلاگ ارائه مشاوره های روانشناسی بصورت مکتوب می باشد. شما کاربران گرامی می توانید با ارسال سوالات شخصی خود در خصوص مشکلات فردی، خانوادگی، زناشویی، شغلی، تحصیلی و آموزشی و سایر زمینه های مربوطه از راهنمایی و مشاوره متخصصین همکار در این وبلاگ برخوردار شوید. سوالات یا درخواستهای شما ظرف مدت 48 ساعت به آدرس شخصی شما ارسال خواهد شد.

شما می توانید درخواستهای خود را در قسمت״ نظر بدهید״ درج نمایید. 

دسترسی و نمایش سوالات شخصی شما که در خصوص درخواست راهنمایی و مشاوره در زمینه موارد فوق

می باشد فقط برای مدیریت وبلاگ مقدور خواهد بود و اصل حرفه ای محرمانه بودن اطلاعات و درخواستهای شما در این وبلاگ رعایت خواهد شد.    

وبلاگی که پیش روی شماست با هدف ارائه مطالب روانشناسی بالینی تاسیس گردیده و یکی از مهمترین بخشهای آن نمایش مقالات علمی در خصوص روانشناسی بالینی‌ ِرواندرمانی و بهداشت روانی و سایر زمینه های روانشناسی که در زندگی روزمره جنبه کاربردی دارند میباشد.